Proef de Mosel Terroir!!

Mooi of indrukwekkend? Beiden! Al kronkelend vloeit de Mosel door haar vallei, uitgekerfd uit de Leisteen heuvels, met aan beide oevers steile wanden bewerkt tot terrassen met daar op kleine lapjes wijngaard. Er bestaat geen twijfel aan de uniekheid van de Mosel terroir.“Terroir” is een zeer bekende term in onze wijnwereld en een waar bijna dagelijks over wordt gediscussieerd, geargumenteerd en gefilosofeerd. Is het alleen de chemische aard en structuur van de bodem die meetelt of komt de ligging van een wijngaard er ook bij kijken? En, speelt het klimaat eveneens een rol of niet? Voor alle duidelijkheid: Ik volsta met de definitie van “terroir” zoals dit omschreven wordt in “The Oxford Companion to Wine” van Jancis Robinson. Terroir is de samenvatting van alle natuurlijke elementen die niet door techniek of bestuur van een wijngaard beïnvloed worden nl.: Klimaat (temperatuur, regenval en zonlicht), Geologie, Bodem, Topografie (helling, aspect en hoogte boven zeespiegel) en Hydrologie.

De FAQ (frequently asked question) is: Kan je werkelijk de terroir in de fles proeven?

 

 Praktische voorbeelden uit de “Terassen”-Mosel

Tijdens mijn recente bezoek aan het kleine stukje Mosel tussen Cochem en Zell heb ik het antwoord gevonden! Alle Riesling wijnen uit deze streek tonen bepaalde overeenkomsten in hun smaak. Buiten de eigenschappen van het druivenras, is daar bepaald een mineraalachtige toon die niet terug te vinden is bij bijvoorbeeld Riesling uit Zuid Afrika. Maar proeven al deze Riesling wijnen hetzelfde? Zeker niet!

Daar is dus sprake van een “makro-terroir” maar weerspiegelt deze term ook de traditionele filosofie van terroir als een klein, uniek stukje aarde? Gelukkig bewijst de uitzondering de regel.

Bremm ligt op de noordoever van de Mosel net voor de rivier een haarspeldbocht aan de voet van de berg Calmont maakt. Door de millenia heen heeft de rivier een gigantisch amphitheater uit de zijkant van de berg gekerfd. Deze helling van gemiddeld 65% is de steilste van heel Duitsland en bewerkt tot terrassen, soms zo klein dat er slechts 30 wijnstokken staan! Echt waar – ik heb ze geteld! Een producent uit het dorpje Ediger heeft een moderne, kwaliteitsgerichte aanpak. Dit is het familiebedrijf Weingut Walter J. Oster. Zij produceert wijnen op 3 niveaus met aan de top een reeks “single vineyard” wijnen. In hun voor de Mosel moderne proeflokaal aan de hoofdstraat in Ediger word ik door de Nederlandse medewerkster breedvoerig geἴinformeerd over hun selectie. In korte tijd heeft ze het door dat ik iets meer over de wijnen wil weten dan het standaard toeristenrijmpje.

 

 Bremmer Calmont

Bremmer Calmont

Zo komen ook gelijk de premium wijnen op tafel en worden wij gelijk goeie vrienden. De Walter J. Oster 2010 Bremmer Calmont Riesling Trocken is de strakste van zijn soort die ik ooit heb geproefd. Het subtiele perzikaroma hangt als een ragfijne sluier om de strakke mineralen kern van deze bijzondere wijn. De restsuiker van 5.3g/l valt in het niets tegen de levendige zuren en de afdronk is zeer droog en lang. Uit dezelfde oogst van dezelfde wijngaard heb ik ook (tegen betaling) de Riesling Beerenauslese geproefd – tientallen keren zoeter maar met evenhoge zuren die de edelzoete wijn in perfecte balans houdt. In deze weergave is de perzik veel rijper en meer uitgesproken en komen er rijpe, gedroogde abrikozen bij maar de mineraliteit blijft onverdund. Dat deze wijnen van dezelfde terroir komen was duidelijk! Met op sommige delen minder dan 20cm grond en stenen op de solide ondergesteente, zijn er weinig andere invloeden buiten de mineralen die rechtstreeks uit de Leisteen “opgezogen” worden. De loodrechte zonnestralen die op de steile zuidelijke helling vallen, zorgen voor bijna mediteraanse temperaturen en daarbij dus ook goeie fruit aromas en voldoende suikers.

 

Neefer Frauenberg

Een kilometer of wat ten zuiden van Bremm heeft Weingut Walter J. Oster ook een wijngaard op de Frauenberg tegenover het dorpje Neef. De helling is iets minder steil en daardoor is de bodem dieper en rijker aan verweerd materiaal en grond. Uit deze wijngaard heb ik de volgende wijnen geproefd: 2010 Neefer Frauenberg Riesling Trocken; 2009 Neefer Frauenberg Riesling Halbtrocken; 2010 Neefer Frauenberg Riesling Auslese en de 2010 Neefer Frauenberg Riesling Beerenauslese. Om te schrijven over de verschillen tussen deze wijnen en hun restsuikers en zuren zou op een technisch verslag lijken en het is niet mijn bedoeling om jullie daar mee te vervelen. De rode draad door al deze wijnen is een onmiskenbare kruidigheid onderliggend aan de rijpe perzik en exotische fruit aromas en een klein bittertje aan het eind van de afdronk. Ik durf te zeggen dat ik nog nooit van te voren zo’n herkenbare eigen smaak van wijnen uit een enkele wijngaard geproefd heb.

 

 Senheimer Lay

In de Senheimer Lay wijngaard boven Senheim is er nog een bevestiging van de invloed van de chemische samenstelling van de bodem op de smaak van de wijn. Als men het dorp aan de noordkant richting Mesenich verlaat, vormt de heuvel een rechte hoek. Aan de Senheim zijde van deze duidelijk geologische structuur is de Leisteen blauw. Als je de bocht omgaat, is de Leisteen rood. De blauwe vorm heeft een opmerkelijk hogere kalkinhoud volgens Stefanie Vornhecke, een wijnmaakster uit Senheim. Een vergelijking van haar wijnen met wijnen uit Mesenich maakt het verschil duidelijk. De Senheimer Lay wijnen hebben een bijzonder fijne structuur en subtiliteit van de fruit aromas zowel als de mineraliteit die niet in de Mesenich wijnen te vinden zijn.

Mijn conclusie: Uit deze schitterende voorbeelden is er geen twijfel dat “Terroir” in zijn zuiverste vorm goed te proeven is! Vooral in de Mosel!


Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *